Introvert vs. Extrovert: สำรวจตัวเองง่ายๆ ว่าคุณเป็นแบบไหน

ปัจจุบันมีคนมากมายที่คิดว่าตัวเองเป็นอินโทรเวิร์ท (introvert) และอีกหลายคนที่รู้สึกว่าตัวเองเหมาะกับคำนิยามว่าเป็น เอ็กซ์โทรเวิร์ท (extrovert) มากกว่า แต่สรุปแล้วคุณเป็นแบบที่คิดจริงหรือเปล่า หรือนิยามของ 2 คำนี้จริงๆ มันคืออะไร เรามาทำความรู้จักกับบุคลิคสุดเมนสตรีมทั้ง 2 อย่างนี้กันดีกว่า

คุณเป็น Introvert หรือ Extrovert?

การจะบอกว่าคุณเป็นอินโทรเวิร์ทหรือเอ็กซ์โทรเวิร์ทไปเลยอาจเป็นเรื่องที่ซับซ้อนอยู่ซักหน่อย เพราะบุคลิกตั้ง 2 อย่างเป็นเหมือนจุดปลายสุดทั้งสองด้านของเชือก ด้านหนึ่งคือ อินโทรเวิร์ท และแน่นอนอีกด้านก็คือ เอ็กซ์โทรเวิร์ท ซึ่งคุณอาจจะอยู่ตรงจุดไหนของเชือกก็ได้ ไม่จำเป็นต้องอยู่ที่สุดปลายเชือกเสมอไป

คุณเมแกน แมคคุทเชียน (Megan MacCutcheon) นักจิตวิทยาจากสหรัฐฯ ได้อธิบายว่า “ผู้คนมักจะอนุมานว่าอินโทรเวิร์ทคือคนที่มีความกังวลเมื่อต้องเข้าสังคม หรือไม่ชอบอยู่คนผู้คนเยอะๆ ส่วนเอ็กซ์โทรเวิร์ทคือคนที่ไปไหนมาไหนง่ายๆ (easy going) เสียงดัง และชอบเผชิญหน้า

“จากปลายเชือก (spectrum) เราจะสามารถจำแนกความเป็นเอ็กซ์โทรเวิร์ทได้ 5 ประเภท และ 3 ประเภทสำหรับ อินโทรเวิร์ท ตามการวิจัยของมหาวิทยาลัยโครนิงเก้น เนเธอแลนด์

บุคลิกและประเภทของ เอ็กซ์โทรเวิร์ท (Extrovert)

  1. ชอบเข้าสังคม (extroversion)
  2. เปิดรับประสบการณ์ใหม่ๆ (openness to experience)
  3. มีความตั้งใจที่จะทำบางสิ่งบางอย่างให้สำเร็จ (conscientiousness)
  4. มีความเห็นชอบเป็นนิจ (agreeableness)
  5. ถูกกระตุ้นได้ง่าย (neuroticism)

คนที่มีบุคลิกเอ็กซ์โทรเวิร์ทมักมีลักษณะนิสัยทั้ง 5 ประเภท มากน้อยแตกต่างกันไป แต่สิ่งที่เราจะได้เห็นมากที่สุดคือ เอ็กซ์โทรเวิร์ทมักจะมีลักษณะนิสัยชอบเข้าสังคมสูงกว่าอินโทรเวิร์ท และมักจะได้รับพลังงานจากภายนอก ผู้คน สถานที่และสิ่งต่างๆ รอบตัวพวกเขา

หากจะลองยกตัวอย่างให้ดูง่ายๆ เอ็กซ์โทรเวิร์ทมักจะ

  • มีความสุขกับการได้ทำงานแบบกลุ่มหรือทีม
  • พร้อมจะลองสิ่งใหม่ๆ
  • พูดคุยถึงปัญหา เพราะเป็นสิ่งที่แก้ปัญหาได้ดีที่สุด
  • ไม่มีปัญหากับการต้องเปิดเผยตนเอง เช่น อารมณ์ ความรู้สึก สิ่งที่ชอบ/ไม่ชอบ ไปจนถึงความรู้สึกทางด้านโรแมนติก
  • รู้สึกพลังงานหดหายเมื่อต้องอยู่กับตัวเอง หรือคนเดียว
  • มีความสามารถมองโลกในแง่บวก เห็นด้านดีของสิ่งต่างๆ ได้ง่าย
  • เมคเฟรนด์ได้ง่าย

บางรายงานก็กล่าวว่าคนที่เข้าสังคมเป็นประจำมักจะมีอายุยืน แต่ก็ไม่สามารถพิสูจน์ได้ว่าเป็นเพราะการเข้าสังคมจริงหรือไม่ แต่ก็มีนักวิชาการบางกลุ่มที่มองว่า เพราะการเข้าสังคมทำให้ได้เจอผู้คนที่อาจจะซัพพอร์ตด้านสุขภาพจิตมากกว่าคนที่เป็นอินโทรเวิร์ท

บุคลิกและประเภทของ อินโทรเวิร์ท (Introvert)

  1. ขี้อายและกระอักกระอ่วนเมื่อต้องเข้าสังคม (shy or socially awkward)
  2. มักจะขาดทักษะด้านการปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่น (lack strong interpersonal skills)
  3. มักจะเป็นผู้นำที่ไม่ดี (don’t make good leaders)

แต่อย่างไรก็ตาม บุคลิกของอินโทรเวิร์ทตามการจำแนกประเภทก็อาจจะไม่ได้เป็นทุกอย่าง เพราะอย่างที่กล่าวไว้ข้างต้นว่าคนๆ หนึ่งสามารถอยู่ตรงจุดใดของเชือกก็ได้ แต่บุคลิกทั้ง 3 อย่าง (ในคนๆ เดียว) มักจะเจอกับผู้ที่เอนเอียงไปทางด้านอินโทรเวิร์ทเท่านั้น

หากลองยกตัวอย่างง่ายๆ อินโทรเวิร์ทมักที่จะ

  • พิจารณาสิ่งต่างๆ อย่างระมัดระวัง ซึ่งงานวิจัยในปี 2020 ได้แสดงให้เห็นว่าคนที่มีลักษณะเอ็กซ์โทรเวิร์ทจะมีคะแนนด้านการตัดสินใจโดยใช้เหตุผลต่ำกว่าคนที่มีลักษณะอินโทรเวิร์ท
  • หลีกเลี่ยงความขัดแย้ง ไม่ว่าจะเป็นเรื่องเล็กหรือใหญ่ เพราะคนที่มีลักษณะอินโทรเวิร์ทมีแนวโน้มที่จะจับความรู้สึกด้านลบได้ง่ายกว่าอีกฝั่ง
  • แสดงให้เห็นเป็นภาพได้ง่ายกว่าการพูดคุย เพราะคนที่มีลักษณะอินโทรเวิร์ทจะใช้เวลามากมายเรียบเรียงความคิด และการแสดงให้เห็นผ่านงานเขียน งานวาด หรือแม้แต่บทเพลง จะเป็นเรื่องที่ง่ายกว่าการอธิบายให้ผู้คนเข้าใจ
  • เป็นผู้ฟังโดยธรรมชาติ
  • ต้องการเวลาอยู่กับตัวเอง

แล้วถ้าคุณรู้สึกว่าเป็นทั้งคู่เลยล่ะ?

พออ่านมาจนถึงจุดนนี้อาจมีหลายคนที่รู้สึก เห้ย มันก็ดูเป็นเราทั้งนั้นเลย ไม่มีคำอธิบายไหนตรง 100% เพราะ 50-50 ทั้งคู่ ก็ไม่ต้องตกใจไป เพราะในทางจิตวิทยาก็มีคำอธิบายเหตุการณ์เช่นนี้อยู่เช่นกัน

บุคลิกที่รวมทั้งอินโทรเวิร์ทและเอ็กซ์โทรเวิร์ทไปพร้อมๆ กันก็คือ แอมบิเวิร์ท (Ambivert)

บางสถานการณ์คุณก็ดูเป็นอินโทรเวิร์ท บางทีก็รู้สึกเหมือนเอ็กซ์โทรเวิร์ท บางทีก็เหมือนจะเป็นเอ็กซ์โทรเวิร์ท แต่คำอธิบายความเป็นอินโทรเวิร์ทกลับตรงมากกว่า อาจจะเป็นนิยามง่ายๆ ของแอมบิเวิร์ท 

ถ้าหากลองยกตัวอย่างง่ายๆ แอมบิเวิร์ท มักจะ

  • ไม่มีปัญหากับการอยู่ร่วมกับคนหมู่มาก หรืออยู่กับตัวเอง
  • เป็นผู้ฟังที่ดี แต่ก็พยายามจะมีส่วนในบทสนทนาเช่นกัน
  • มีความยืดหยุ่นในด้านการแก้ปัญหา
  • ใช้เวลาในการพิจารณาปัญหา แต่เมื่อได้ข้อสรุปแล้ว จะไม่ใช้เวลามากนักในการตัดสินใจสุดท้าย
  • มีความสามารถในการอ่านสถานการณ์ระหว่างผู้คนได้ดี
  • ปรับตัวสู่สถานการณ์ใหม่ๆ ได้ง่าย

สรุป

แต่ละคนก็มีลักษณะนิสัยที่แตกต่างกันไป ไม่ว่าคุณจะมีลักษณะอินโทรเวิร์ท หรือเอ็กซ์โทรเวิร์ท แม้แต่ความเป็นแอมบิเวิร์ทก็ยังไม่สามารถอธิบายนิสัยของเราได้อย่าง 100% ซึ่งไม่อย่างไรก็ตาม การเป็นหรือไม่ได้เป็นอย่างใดอย่างหนึ่งไม่ได้บ่งบอกว่านิสัยของคุณนั้นดีกว่าหรือแย่กว่าคนอื่น เพียงแค่มันอาจจะทำให้เราเข้าใจตัวเองมากขึ้น

“ในโลกความจริง” คุณแมคคุทเชียนสรุป “เราต่างก็พยายามที่จะปรับลักษณะนิสัยให้เป็นไปตามบริบทของสังคม ณ ขณะนั้นเพื่อประโยชน์สูงสุด แต่การที่จะอยู่ร่วมกับผู้อื่นได้ดีที่สุด เราก็ต้องเรียนรู้ที่จะนำเอาลักษณะของทั้งสองปลายเชือกมาใช้ให้เหมาะสม”